پژوهش های حدیثی -کلامی

پژوهش های حدیثی -کلامی

اثبات لزوم اعتقاد به مهدویت بر اساس آیه صادقین در پرتو قاعده جری و تطبیق

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشجوی دکتری علوم قرآن و حدیث دانشکده الهیات و معارف اهل البیت دانشگاه اصفهان، اصفهان، ایران
2 دانشیار، گروه معارف اسلا‌‌می‌دانشکده اهل البیت‌، دانشگاه اصفهان‌، اصفهان‌، ایران
3 دکتری تخصصی کلام اسلامی‌، مدرس گروه معارف دانشگاه فرهنگیان‌، اصفهان، ایران
چکیده
بی‌تردید اعتقاد به مهدویت یکی از بنیادی‌ترین باورها در راستای تحقق حیات متعالی انسان است و آیه صادقین یکی از آیاتی است که به استناد احادیث در بحث مهدویت مورد استدلال قرار ‌‌می‌گیرد. در پژوهش حاضر که به روش توصیفی تحلیلی نگاشته شده با اجرای قاعده «جری و تطبیق» در آیه صادقین لزوم اعتقاد به مهدویت اثبات ‌‌می‌گردد. آنچه از اجرای قاعده جری و تطبیق در آیه صادقین حاصل ‌می‌شود آن است که حکم همراهی با صادقین حکمی ‌عمو‌‌می ‌است و قرینه‌ای دال بر انحصار و اختصاص حکم به مؤمنان مخاطب در عصر نزول ندارد؛ مؤمنان همه اعصار، در دارا بودن شاخصه ایمان، ماهیت یکسان دارند و چنین تطبیقی با کتاب و سنت و عقل و عرف مخالفتی ندارد. ازآنجاکه اکثر مفسران شیعی و حتی برخی مفسران اهل سنت برای صادقین در آیه مذکور مقام عصمت قائل هستند، می‌توان‌‌ نتیجه گرفت که در هر عصر مصداق صادقین امام معصوم همان عصر است که مؤمنان متقی به همراهی مطلق با ایشان توصیه شده‌اند و با عنایت به اینکه مقام عصمت در عصر حاضر بر وجود امام عصر (عج الله تعالی فرجه الشریف) تطبیق ‌‌می‌کند، مشخص ‌می‌شود مصداق صادقین در عصر حاضر امام زمان (عج) است.
کلیدواژه‌ها

عنوان مقاله English

Proving the necessity of believing in Mahdism based on the Sadeghin verse in the light of the rule of implementation and adaptation

نویسندگان English

Samira Abasspour 1
Hamzehali Bahrami 2
Maryam Sadat Hashemi 3
1 PhD student of Quran and Hadith Sciences, Faculty of Theology, Isfahan University, Isfahan, Iran
2 Assistant Professor, Department of Islamic Education of Ahl al –Bayt Faculty, University of Isfahan , Isfahan, Iran
3 PhD in Islamic Theology, Lecturer in the Department of Education, Farhangian University, Isfahan, Iran
چکیده English

Belief in Mahdism is undoubtedly one of the most beliefs in the realization of the transcendent life of human beings, and the verse of honesty is one of the verses that are argued in the discussion of Mahdism. In the present study, written in an analytical way by implementing the rule of "Jerry and Confirmation" in the verse of Sadeghin, the necessity of believing in Mahdism is proved. The believers of all ages, in having the characteristic of faith, have the same nature, and such a comparison does not oppose the book, the tradition, the reason, and the custom. And since most Shiite commentators and even some Sunni commentators believe in the verse in the aforementioned verse, it can be concluded that in every era of the Honesty of the Infallible Imam, the Prophet Muhammad (peace be upon him) is recommended with the Prophet (pbuh). Exaltation is Farjah al -Sharif.

کلیدواژه‌ها English

Mahdism
Sadeghin
Jari and Marlam
Believers
Infallibility
  1. - قرآن کریم

    1. ابن عاشور، محمد طاهر، تفسیر التحریر و التنویر، بیروت، موسسه التاریخ العربی، 1420.
    2. ابن عجیبه، احمد، البحر المدید فی تفسیر قرآن المجید، قاهره، حسن عباس زکی، 1419.
    3. ابن عربی، محمدبن عبدالله، احکام القرآن، بیروت، دارالجیل‌،1408.
    4. ابن فارس، احمد‌، معجم مقائیس اللغه، قم، مکتب الاعلام الاسلامی،1414.
    5. ابن اثیر دمشقی، تفسیر القرآن العظیم، بیروت، دار الکتب العلمیة منشورات محمدعلى بیضون، 1419.
    6. ابن منظور، محمد بن مکرم‌، لسان العرب، بیروت، دار صادر، 1414.
    7. ابوالفتوح رازی، حسین بن علی‌، روض الجنان و روح الجنان فى تفسیرالقرآن، مشهد، بنیاد پژوهشهاى اسلامى آستان قدس رضوى‌،1408.
    8. ابوزهره، محمد‌، زهرۀ التفاسیر، بیروت، دارالفکر، بی تا.
    9. اسماعیل‌زاده، ایلقار، «تفسیر تطبیقی آیه «مع الصادقین» از دیدگاه فریقین»، طلوع، 1384، ش 13، 70-45
    10. آلوسی، سیدمحمود،روح المعانی فی تفسیر القرآن العظیم و السبع المثانی، بیروت، دارالکتب العلمیه‌،1415.
    11. بحرانی، سید هاشم‌، البرهان فی تفسیر القرآن، تهران، بنیاد بعثت‌، 1416.
    12. بخاری، محمدبن اسماعیل، الجامع الصحیح، ریاض، بیت الافکار الدولیه، 1419.
    13. بیضاوی، عبدالله بن عمر، انوار التنزیل و اسرار التاویل، بیروت، دار احیاءالتراث العربی، 1418.
    14. ثعلبی، احمد بن محمد، الکشف والبیان، بیروت، داراحیاءالتراث العربی، 1422.
    15. حجازی، محمد محمود، التفسیر الواضح، بیروت، دارالجیل، 1413.
    16. حسکانی، عبیدالله، شواهد التنزیل لقواعد التفضیل، تهران، وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی، 1411.
    17. حلی، حسن بن یوسف، کشف المراد، قم‌، مؤسّسة النشرالاسلامی، ۱۴۱۹.
    18. دروزه، محمد عزۀ، التفسیر الحدیث، بیروت، دارالغرب الاسلامی، 1421.
    19. دینوری، عبدالله بن محمد‌، تفسیر ابن وهب المسمی‌الواضح فی تفسیر القرآن الکریم، بیروت، دارالکتب العلمیه، 1424.
    20. رازی، فخر الدین محمد بن عمر‌، التفسیر الکبیر، بیروت، دار احیاء التراث العربی، 1420.
    21. راغب اصفهانی، حسین بن محمد، مفردات الفاظ القرآن، دمشق، الدار الشامیه، 1412.
    22. رشید رضا، محمد‌، تفسیر القرآن الحکیم الشهبر به تفسیر المنار، بیروت، دارالمعرفه، 1414.
    23. رضایی کرمانی و همکاران، «روش‌های به‌کارگیری جری و تطبیق در حوزه فهم قرآن»، پژوهش های قرآنی،1395، ش 3، 27-4.
    24. زمخشری، جار الله محمود بن عمر، الکشاف عن حقائق غوامض التنزیلو عیون الاقاویل فی وجوه التأویل، بیروت، دارالکتاب العربی، 1407.
    25. سلطانی پور، فاطمه، «استدلال به آیه صادقین در اثبات وجود مستمر حجت الله و نقد شبهات»، نامه جامعه،1397، ش 126، 114-101
    26. سلمان زاده، جواد، «واکاوی گستره دلالت آیه ‌«وقرن فی بیوتکن‌» در پرتوی قاعده جری و تطبیق»، پژوهشنامه معارف قرآنی،1400، ش 44، 215-195.
    27. سیاوشی، کرم و محمد علی ایزدی، «بازکاوی مصداق صادقین در آیه ‌«کُونُوا مَعَ الصَّادِقِین»»، مطالعات تفسیری،1398، ش 39، 60-47
    28. سید قطب، فی ضلال القرآن، بیروت، دارالشروق، 1425.
    29. سیوطی، جلال الدین‌، الدر المنثور فی التفسیر بالمأثور، قم، کتابخانه آیت الله مرعشی نجفی، 1404.
    30. شاکر، محمد کاظم، روش های تأویل قرآن، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، 1376.
    31. شامی، یوسف ین حاتم‌، الدرالنظیم فی مناقب الائمه اللهامیم، قم، دفتر انتشارات اسلامی،1420.
    32. شبر، عبدالله، الجوهر الثمین فی تفسیر الکتاب المبین، کویت، شرکه مکتبه الالفین،1407.
    33. شعراوی، محمد متولی، تفسیر الشعراوی، بیروت، اخبار الیوم اداره الکتب والمکتبات‌، 1991م.
    34. صدوق، محمدبن علی، معانی الاخبار، تصحیح علی اکبر غفاری، قم، نشر اسلامی‌،1338.
    35. طباطبایى، سید محمد حسین‌، المیزان فى تفسیر القرآن، قم، دفتر انتشارات اسلامى جامعه‏ى مدرسین حوزه علمیه‌، 1417.
    36. طبرسی، فضل بن حسن، مجمع البیان لعلوم القرآن، تهران، ناصرخسرو، 1372.
    37. طبری، محمد بن جریر‌، جامع البیان، بیروت، دارالمعرفه‌، 1412.
    38. طبری آملی، محمد بن ابی القاسم، بشاره المصطفی لشیعه المرتضی، نجف، المکتبه الحیدریه، 1383.
    39. طریحى، فخر الدین، مجمع البحرین، تهران کتابفروشى مرتضوى‌، 1375.
    40. طنطاوی، محمد‌، التفسیر الوسیط للقرآن الکریم، قاهره، النهضه،1997 م.
    41. طوسی، محمد بن حسن، الاقتصاد فیما یتعلق بالاعتقاد، بیروت، دار الأضواء، ۱۴۰۶.
    42. عروسی حویزی، تفسیر نورالثقلین، قم، انتشارات اسماعیلیان، 1415.
    43. فرات کوفى، ابوالقاسم فرات بن ابراهیم، تفسیر فرات الکوفی، تهران، سازمان چاپ وانتشارات وزارت ارشاد اسلامى، 1410.
    44. فراهیدی، خلیل بن احمد‌، العین، قم، انتشارات هجرت، 1410.
    45. فیض کاشانی، محمدمحسن، تفسیر الصافی، تهران، مکتبه الصدر،1415.
    46. قرشى سید على اکبر، قاموس قرآن، تهران، دار الکتب الإسلامیة‌، 1371.
    47. قرطبی، محمد بن احمد، الجامع لاحکام القرآن، تهران، ناصر خسرو، 1364.
    48. قشیری، عبدالکریم بن هوازن‌، لطائف الاشارات، قاهره، الهیئه المصریه العامه الکتاب، 2000 م.
    49. کلینی، محمد بن یعقوب‌، الکافی، غفاری، علی‌‌اکبر و محمد آخوندی، تهران، دار الکتب الإسلامیة،1363.
    50. لاهیجی، عبدالرزاق بن علی، سرمایه ایمان در اصول اعتقادات، مصحح، صادق لاریجانی، تهران، الزهرا‌، 1372.
    51. ماتریدی، محمدبن محمد‌، تاویلات اهل السنه، بیروت، دارالکتب العلمیه‌، 1426.
    52. مجلسی، محمدباقر بن محمدتقی، بحار الأنوار، بیروت، دار إحیاء التراث العربی، ۱۴۰۳.
    53. المصری، احلام و طاهره ماهروزاده، «قاعده جری و تطبیق در تفسیر آیات مهدویت»، موعود پژوهی،1400، ش 6، 59-43.
    54. مصطفوی، حسن، التحقیق فی کلمات القرآن الکریم، ایران، وزاره الثقافه و الارشاد الاسلامی،1368.
    55. مظهری، ثناءالله‌، التفسیر المظهری، کویته، مکتبه الرشدیه،1412.
    56. مغنیه، محمدجواد، التفسیر الکاشف، قم، دارالکتاب الاسلامی، 1424.
    57. مکارم شیرازى، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دار الکتب الإسلامیة،1374.
    58. میبدی، احمد بن محمد، کشف الاسرار و عده الابرار، تهران، امیرکبیر،1371.
    59. واحدی، علی بن احمد، الوجیز فی تفسیر الکتاب العزیز، بیروت، دارالقلم، 1415.
    60. هواری، هود بن محکنم‌، تفسیر کتاب الله العزیز، الجزایر، دارالبصائر، 1426.
    61. یزدان پناه، سید یدالله، جری و تطبیق روشها و مبانی تنظیم آن، حکمت عرفانی،1391، ش 4، 32-7.